Matura z polskiego 2027 – wymagania
Zapoznaj się z wymaganiami na maturę pisemną 2027
Na maturze z języka polskiego w 2027 roku egzamin będzie wyglądał dokładnie tak samo jak w roku 2026 roku. Na PP arkusz składa się z trzech części, a na PR z jednej (piszesz samo wypracowanie).
Zmiany na maturze 2027.
Czy jak wybiorę rozszerzenie, to muszę je napisać na 30% żeby zdać maturę?
Nie. Jeśli zdecydujesz się pisać maturę z polskiego na PR, to po prostu piszesz dwa egzaminy:
- 4. maja (wtorek) o 9:00 piszesz polski podstawowy (4 godziny),
- a 20. maja (czwartek) o 9:00 poziom rozszerzony (3,5 godziny).
Obowiązkowo zdajesz też matematykę i język obcy.
Na maturze w 2027 roku musisz wybrać jeden przedmiot na poziomie rozszerzonym. Aby cała matura była zaliczona, to rozszerzenie NIE musi być napisane na 30%.
Jak wygląda matura z polskiego na poziomie podstawowym?
Matura z języka polskiego na poziomie podstawowym składa się z trzech części:
- Język w użyciu – w tej części zdobywasz 10 pkt., z czego aż 4 pkt. za notatkę syntetyzującą. W części Język w użyciu najczęściej pojawiają się pytania o: funkcję 1.os. liczby mnogiej; funkcję zastosowanego cytatu; wyjaśnienie definicji zastosowanego pojęcia.
- Test historycznoliteracki – w tej części zdobywasz 15 pkt., z czego po 2 pkt. dostajesz za zadania do plakatu lub okładki książki oraz interpretację wybranego fragmentu lektury. W tej części kluczowa jest wiedza na temat lektur obowiązkowych poznawanych w całości oraz wiadomości o epoce.
- Wypracowanie – w tej części zdobywasz 35 pkt. To najważniejsza część egzaminu. Bez dobrze napisanego wypracowania nie zdobędziesz wysokiego wyniku na maturze z polskiego. Wypracowanie maturalne jest oceniane w kilku kategoriach: A) Spełnienie Formalnych Warunków Polecenia (1/1) – jeśli Twoja praca będzie nie na temat (np. nie uwzględnisz w swojej wypowiedzi jakiegoś elementu polecenia), Twoja praca zostanie wyzerowana. B) Kompetencje Literackie i Kulturowe (16/16) – to po prostu argumentacja postawiona w oparciu o dwie lektury i dwa konteksty. Aby dostać maksymalną liczbę punktów dobrze jest postawić dwa argumenty do pierwszej z lektur i jeden do drugiej. Konteksty wprowadzasz tam, gdzie Ci pasują. Kontekst może rozwijać temat (trzecia lektura) lub omawianą lekturę (analiza porównawcza tekstów, informacja historyczna, teoretycznoliteracka itd.). C) Kompozycja wypowiedzi (7/7) – w tej kategorii liczy się to, czy porządek Twoich argumentów jest w jakiś sposób przemyślany (np. od najsilniejszego do najmniej istotnego), czy praca jest spójna (wskaźniki zespolenia, takie jak: przejdźmy teraz do…, podobnie problem ujął…) i czy styl jej języka jest odpowiedni. D) Język wypowiedzi (11/11) – w tej kategorii ocenia się poprawność gramatyczną, składniową, interpunkcyjną, ortograficzną.
Jak wygląda matura z polskiego na poziomie rozszerzonym?
Matura z języka polskiego na poziomie rozszerzonym składa się z jednej części:
- Wypracowanie – w tej części zdobywasz 35 pkt. To najważniejsza część egzaminu. Bez dobrze napisanego wypracowania nie zdobędziesz wysokiego wyniku na maturze z polskiego. Wypracowanie maturalne jest oceniane w kilku kategoriach: A) Spełnienie Formalnych Warunków Polecenia (1/1) – jeśli Twoja praca będzie nie na temat (np. nie uwzględnisz w swojej wypowiedzi jakiegoś elementu polecenia), Twoja praca zostanie wyzerowana. B) Kompetencje Literackie i Kulturowe (16/16) – to po prostu argumentacja postawiona w oparciu o dwie lektury i dwa konteksty. Aby dostać maksymalną liczbę punktów dobrze jest postawić dwa argumenty do pierwszej z lektur i jeden do drugiej. Konteksty wprowadzasz tam, gdzie Ci pasują. Kontekst może rozwijać temat (trzecia lektura) lub omawianą lekturę (analiza porównawcza tekstów, informacja historyczna, teoretycznoliteracka itd.). C) Kompozycja wypowiedzi (7/7) – w tej kategorii liczy się to, czy porządek Twoich argumentów jest w jakiś sposób przemyślany (np. od najsilniejszego do najmniej istotnego), czy praca jest spójna (wskaźniki zespolenia, takie jak: przejdźmy teraz do…, podobnie problem ujął…) i czy styl jej języka jest odpowiedni. D) Język wypowiedzi (11/11) – w tej kategorii ocenia się poprawność gramatyczną, składniową, interpunkcyjną, ortograficzną.
UWAGA!
Na poziomie rozszerzonym wymagana jest wiedza na temat konstrukcji dzieła literackiego. Tematy są sformułowane w taki sposób, żeby dokonać dekonstrukcji lektury. Co to znaczy? To znaczy, że musisz mieć wiedzę na temat: kreacji świata przedstawionego, konwencji literackich, tradycji literackich i tradycji kulturowych, epok, biografizmu i autobiografizmu, gatunków literackich i ich ewolucji, filozofii, mitologizacji, archetypów i toposów i wielu innych.
Pełną listę zagadnień znajdziesz TUTAJ.
Jak wygląda matura ustna z polskiego?
O terminie matury ustnej dowiadujesz się w marcu lub kwietniu. Egzaminy ustne trwają przez cały maj, więc może być tak, że w tym samym dniu będziesz pisać jakieś rozszerzenie i zdawać egzamin ustny po południu.
Matura ustna trwa 30 minut (czas ten może być wydłużony w zależności od dostosowania ucznia, może to być maksymalnie 30 minut) i składa się:
- losowania zestawu pytań: są to dwa pytania (jedno z Puli jawnych pytań i jedno z Puli pytań niejawnych)
- przygotowania odpowiedzi (można notować), które trwa 15 min.
- odpowiedzi, które trwa 15 minut.
Odpowiedź wygląda w sposób następujący:
Zdający zaczyna swoją wypowiedź od odpowiedzi na pytania. Odpowiada w dowolnej kolejności i sam decyduje ile trwa odpowiedź (nie więcej niż po 5 minut na każde pytanie). Po tym monologu, Komisja zadaje pytania.
Pytania ze strony Komisji na maturze ustnej (nie dłużej niż 5 minut):
- Pierwsze pytanie MUSI paść o Twoją perspektywę a propos pytania jawnego bądź niejawnego, dlatego już na poziomie przygotowania warto sobie dopisać, co sądzisz na te tematy.
- Kolejne pytania mogą dotyczyć aspektów związanych z wymową dzieła i mają służyć pogłębieniu Twojej wypowiedzi.
- Komisja nie może pytać o szczegóły z treści (jest to podstawa do podważenia egzaminu).
O wyniku matury ustnej dowiadujesz się w tym samym dniu.
Opracowanie Pytań jawnych wraz ze Schematami do samodzielnego uzupełnienia znajdziesz TUTAJ.
Kiedy trzeba złożyć deklaracje maturalne?
Spokojnie 🙂 Na podjęcie decyzji, czy zdajesz maturę na PP czy na PR masz czas do 7. lutego 2027 roku. Po tym terminie nie można już zmieniać przedmiotów ani poziomów. Deklarację możesz złożyć albo w wersji papierowej u dyrektora szkoły/OKE, albo elektronicznie (e-deklaracja) za pośrednictwem systemu Zintegrowany Interfejs Użytkownika (ZIU).
Ile trzeba mieć punktów, żeby zdać?
Żeby zdać maturę z polskiego należy zdobyć 30% z 60 pkt., czyli należy uzyskać 18 punktów. Policzmy to razem:
- 3/4 pkt. za notatkę syntetyzującą (uczniowie często tracą punkt za błędy językowe)
- 2/2 (zadanie z plakatem jesteś w stanie przećwiczyć tak, że zdobędziesz te 2 pkt.)
- 13 punktów z rozprawki uzyskasz dzięki temu, że: praca będzie na temat (1/1), argumentacja częściowo funkcjonalna (8/16), praca jest spójna, a język adekwatny (4/7), praca zawiera mnóstwo błędów (0/11)
Jak widzisz 🙂 Nie trzeba jakiegoś szczególnego wysiłku, żeby maturę zdać. Natomiast żeby uzyskać wynik na poziomie +90% wymaga to dużej wiedzy i umiejętności odpowiadania na pytania maturalne, gdyż czasem nie brzmią one po ludzku.
Ile trzeba mieć punktów, żeby zdać na rozszerzeniu?
Jeśli zaś chodzi o maturę z polskiego na PR, to musisz uzyskać 11 punktów. A zatem: praca musi być na temat (1/1), w argumentacji — przynajmniej dwie lektury muszą być wykorzystane w pełni funkcjonalnie (9/16). W praktyce oznacza to, że musisz wykazać się solidną wiedzą, a kompozycja i język w zasadzie nie mają znaczenia (1/18).
Pamiętaj! Jeśli wykorzystasz lektury niefunkcjonalnie Kompozycja i Język nie są oceniane 🙂 Nie dostaniesz więc 18 puntów w tych kategoriach, a 0.
Czy na maturze z polskiego są pytania o każdą epokę?
Nie. Na maturze z języka polskiego nie musi paść pytanie o każdą z epok. Okresami, które czasem się pomija są: barok i oświecenie. Na maturze z polskiego pojawiają się także pytania łączone. Co to znaczy? Że w zadaniu z obrazami pojawiają się dzieła z dwóch różnych epok, a polecenie dotyczy uzasadnienia zarówno dlaczego obraz A. pasuje, a dlaczego obraz B. nie pasuje. W takim zadaniu należy się wykazać znajomością obu epok.
Opracowania epok znajdziesz TUTAJ.
Czy na maturze z polskiego pojawiają się zadania z cytatem?
Tak. Na maturze z polskiego pojawiają się zadania z cytatem. Szczególnie do lektur obowiązkowych poznawanych w całości. Możesz zostać zapytan_ o bohatera, tytuł lub motyw wiodący danej lektury. Ważne jest więc, aby dobrze powtórzyć lektury obowiązkowe poznawane w całości.
Opracowania lektur znajdziesz TUTAJ.
Jak szczegółowo muszę znać epoki i lektury, żeby zdać?
Wystarczająco 🙂 na maturze z polskiego nikt nie pyta o drobne szczegóły, takie jak: rozmiar rękawiczek Łęckiej, czy kolory na spódnicy Jagny. Należy mieć pojęcie o kształcie epoki. Co było w danych czasach dla ludzi ważne, jak wtedy wyglądał świat. Jeśli chodzi o lektury, to tutaj kluczowa jest kanoniczna interpretacja lektury, czyli takie 5-6 zdań na temat tego, po co autor to napisał. Jakie prawdy o człowieku, społeczeństwie i świecie chciał nam pokazać na przykładzie losów swoich bohaterów.
Lista lektur na maturę z polskiego
Pełną listę lektur znajdziesz TUTAJ.
Od czego zacząć przygotowania?
Przygotowania do Matury z języka polskiego najlepiej zacząć od konkretnego planu nauki.
Tutaj pobierzesz mój darmowy planer maturalny, który ułatwi Ci przebrnięcie przez cały materiał.
Jeśli zaś potrzebujesz rzetelnej pomocy, zapraszam Cię na lekcje indywidualne lub kursy maturalne, w których znajdziesz pełne opracowania epok i lektur a także osiem arkuszy próbnych.
Zapraszam do kontaktu: kontakt@korkizcrogi.pl
Kasia & Isidro
